Sahifeye dön

Börek

Has Ekmek

Saray fırınında padişaha özel beyaz ekmek

Süre

185 dk

Kişi

8

Kalori

265 kcal

Has Ekmek

Hazırlanışı

  1. 1

    Mayayı uyandırın~10 dk

    Ilık suya şekeri ve mayayı ekleyin, hafifçe karıştırıp **10 dk dinlendirin**. Üzeri köpürmeli — köpürmezse maya etkisini kaybetmiştir, yenisiyle tekrarlayın.

  2. 2

    Hamuru yoğurun~15 dk

    Geniş kabın içine unu eleyin, ortasını havuz gibi açın. Mayalı su, sade yağ ve tuzu ekleyin (tuz mayaya doğrudan değmemeli). **15 dk** elinizin avucuyla yoğurun — hamur kulak memesi yumuşaklığında, parmağa yapışmayan kıvama gelmeli.

  3. 3

    Birinci mayalandırma~75 dk

    Hamuru yağlanmış kaba alın, üzerini nemli bezle örtün. **Sıcak ve cereyansız bir yerde 60-75 dk** mayalanmaya bırakın. Hacmi iki katına çıkmalı.

  4. 4

    Şekillendirip ikinci mayalandırma~35 dk

    Hamurun gazını alın, tezgâhta avuçlarınızla bastırarak yuvarlak veya somun şekli verin. Yağlanmış fırın tepsisine alın, üzerine **bıçakla 3-4 yarım daire çizik** atın (saray hassı işareti). Üzerini bezle örtüp 30-35 dk daha mayalandırın.

  5. 5

    Pişirme~35 dk

    Fırını **220°C üst-alt** ısıtın. Ekmeğin üzerine yumurta-süt karışımını fırçalayın. Fırına **buharlı pişirme** için bir kâse kaynar su koyun. Tepsiyi orta rafa yerleştirip 10 dk pişirin, sonra 200°C'ye düşürüp 20-25 dk daha pişirin. Üstü altın sarısı, tıklatınca boş ses vermeli.

  6. 6

    Soğutma~20 dk

    Fırından çıkan ekmeği **tel ızgaraya** alın, bezle örtmeden 20 dk soğutun. Sıcakken kesilirse iç doku yapışkan kalır.

İncelikleri

  • **Has un** Osmanlı'da elenmiş en saf, beyaz katmandı — bugün T550 veya 0 numaralı pasta unu en yakını.
  • Su sıcaklığı **kritik:** 30°C altı maya yavaş, 40°C üstü mayayı öldürür. Bilek içinden kontrol edin.
  • Saray tarifinde fırına atmadan önce **gül suyu serpiliyordu** — koku için 1 çay kaşığı katabilirsiniz.
  • Buharlı pişirme kabuğu çıtır, içi yumuşak yapar. Su kâsesi şart.
  • Bayatlayan has ekmek **dolmalık ekmek** veya kadayıf tatlısında değerlendirilir.

Saklama

Bezle sarılmış halde 2 gün oda sıcaklığında dayanır. Plastik poşette saklamayın — terler. Donduracaksanız dilimleyip vakumlu poşete alın, 1 ay dayanır. Çözdürmeden tostere atın.

Kaynaklar

  1. Saray Sofraları(2018)

    Priscilla Mary Işın

    Saray Helvahanesi ve Has Fırın işleyişi; padişah ekmeğinin un kaynağı

  2. Sultan Sofraları: 15. ve 16. Yüzyılda Osmanlı Saray Mutfağı

    Stefanos Yerasimos

    Hassa Ekmekçibaşı görevi ve Topkapı fırın yapılanması

  3. Türk Mutfağı(1990)

    Nevin Halıcı

    Geleneksel ekmek yapım teknikleri ve un sınıflandırması