Et
Abdigör Köftesi
— Saatlerce dövülmüş et macunundan, haşlanarak pişen Erzurum klasiği
90 dk
4
420 kcal

Hazırlanışı
- 1
Eti dövün~45 dk
Eti **buzlu suya** batırıp 10 dk bekletin (lifler gevşesin). **Yağ ve sinir** dokularını ayıklayın. Eti **küçük parçalara** keserek **havanda veya odun tokmakla** dövmeye başlayın. **40-45 dk** boyunca, ara sıra buzlu su damlatarak **macun kıvamına** gelene dek dövün. **Modern alternatif:** mutfak robotunda 5 dakika ilave işleme. *Bu adım atlanmamalıdır — Abdigör'ün imzası budur.*
- 2
Harcı tamamlayın~8 dk
Macun haline gelmiş ete soğan, sarımsak, yumurta, karabiber, pul biber, kimyon ve tuzu ekleyip **5 dk** daha yoğurun. Harç **çok elastik** olmalı (etin doğal proteinleri çıktı). Buzdolabında **15 dk** dinlendirin.
- 3
Şekillendirin~10 dk
Avucunuza ıslak, harcı ceviz büyüklüğünde alıp **basık badem** şekli verin (~6 cm uzun, 4 cm geniş, 1 cm kalın, ~12 köfte). Şekil verirken **yüzeyi pürüzsüz** olsun, çatlak kalmasın.
- 4
Suyu hazırlayın~5 dk
Geniş tencerede et suyunu kaynatın. Defne, karanfil ve tuzu ekleyin.
- 5
Köfteleri haşlayın~18 dk
Köfteleri **kaynar suya tek tek** atın. **Çok düşük ateşte** (kaynar değil, fısıltılı) **15-18 dk** pişirin. Köfteler **suyun yüzeyine çıkacak** ve hafifçe şişecek. Çok yüksek ateş köfteyi parçalar.
- 6
Yoğurt sosunu hazırlayın~2 dk
Yoğurdu, ezilmiş sarımsak ve **bir tutam tuzu** karıştırın. Servis tabağına yayın.
- 7
Servis~3 dk
Köfteleri kevgirle alıp yoğurt yatağına dizin. Tavada tereyağını **köpürene** dek eritin (beurre noisette), pul biberi ekleyip yoğurt-köfte üzerine **kızgın halde** dökün. Maydanoz serpin. **Şıngırdayan tereyağı** sesini duyurarak servis edin.
İncelikleri
- Et **mutlaka tek parça** olmalı — kıyma kullanırsanız Abdigör olmaz, basit haşlama köfte olur.
- Dövme süresi **en az 30 dk** — bu sürede etin proteinleri **yapısını değiştirir** ve elastik macun olur.
- Buzlu su **çok kritik** — etin ısınmasını engeller, lifler bozulmaz.
- Haşlama suyu **kesinlikle kaynar olmamalı** (90°C civarı), kaynar su köfteyi parçalar.
- Erzurum'da bu yemek **kış aylarında** yapılır; köftedeki yüksek protein soğuğa karşı koruyucudur.
Saklama
Pişmiş halde buzdolabında **2 gün** dayanır. Yoğurtla servis edilmediği için ayrı saklayın. Isıtma: et suyunda kısık ateşte 5 dk. Donduruculuk: pişmiş halde 2 ay; çözülünce et suyunda ısıtın.
Kaynaklar
Erzurum Mutfağı(1998)
Mehmet Aslan
Abdigör köftesinin Erzurum'a özgü dövme tekniği
Doğu Anadolu Yöresel Mutfağı(2003)
Artun Ünsal
Macun köftelerin Anadolu yayılımı
Türk Mutfağında Et Hazırlama Teknikleri(2008)
Marianna Yerasimos
Et dövme geleneği ve halk mutfağı